Een koelmat voor je hond is op hete dagen wat de hond anders zelf opzoekt: de tegels in de gang, de vloer in de kelder, het plekje onder de tafel. Zo'n mat voelt koel aan bij het gaan liggen, zonder stroom en zonder koelkast, en maakt de ligplek draaglijker als het in huis 28 graden is. Hoe dat werkt, waarin gelmatten en matten zonder gel verschillen, of koelgel gevaarlijk is en wanneer een mat niet meer volstaat, legt deze gids uit.
Hoe werkt een koelmat voor honden?
Een koelmat voor honden koelt niet actief, hij voert warmte af. De hond geeft via buik en flanken lichaamswarmte af aan de ondergrond, en hoe sneller die ondergrond de warmte opneemt en doorgeeft, hoe koeler hij aanvoelt. Tapijt of pluche isoleert en laat de warmte ophopen, tegels, steen en bepaalde functionele stoffen geleiden de warmte weg. Precies dat principe gebruiken koelmatten.
Er zijn twee uitvoeringen. Gelmatten bevatten een gel die bij belasting warmte opneemt en langzaam aan de omgeving afgeeft; na 15 tot 30 minuten is de gel “vol” en heeft hij een pauze zonder hond nodig om te herstellen. Matten zonder gel hebben aan de bovenzijde een stof met een hoge warmtegeleiding, vaak van polyester- of nylonvezels met een gladde structuur. Die stof geeft de warmte meteen door. Ze “laden” zich niet op, maar worden onder de hond langzaam warmer; staat de hond op en gaat hij op een andere plek liggen, dan is die plek weer koel.
Beide uitvoeringen koelen alleen ten opzichte van de omgeving. Bij 35 graden op het terras in de zon helpt geen enkele mat, in de schaduw of in huis bij 26 graden is het verschil met tapijt duidelijk voelbaar. Een mat vervangt geen schaduw, geen water en geen pauze in de middaghitte.
Koelmat hond zonder gel: wat is anders?
Een koelmat voor honden zonder gel heeft drie voordelen die in het dagelijks gebruik tellen. Ten eerste kan er niets lekken: gelmatten scheuren als een hond erop krabt of kauwt, en de gel verspreidt zich over de vloer. Ten tweede is er geen herstelpauze nodig, de hond kan blijven liggen zolang hij wil. Ten derde is een mat van stof te wassen, een gelmat kun je alleen afvegen.
Het nadeel: het koeleffect is minder intens dan bij een gelmat die net hersteld is. Wil je je hond één keer per dag 20 minuten op een heel koel oppervlak leggen, dan is gel de juiste keuze. Zoek je een ligplek voor de hele dag, dan ben je beter af met een mat met koelende stof. De koelmat van Fluffy Paws hoort bij de tweede groep: functionele stof op een gepolsterde mat met schuimvlokken, hoes afneembaar met een rits en wasbaar, in vier maten tot 120 × 95 cm.
Een derde variant zijn matten die voor gebruik met water worden gevuld of in de koelkast worden gelegd. Ze koelen het sterkst, maar zijn zwaar, druipen en zijn eerder geschikt voor de tuin dan voor de woonkamer.
Is koelgel giftig voor honden?
De vraag of een koelmat voor honden giftig is, gaat bijna altijd over gelmatten. De gel bestaat meestal uit water, polymeren en carboxymethylcellulose, een verdikkingsmiddel dat ook in voedingsmiddelen voorkomt. Serieuze fabrikanten vermelden de gel als niet giftig. Toch hoort een hond een kapotgekauwde gelmat niet binnen te krijgen: grotere hoeveelheden gel kunnen braken en diarree veroorzaken, en restjes folie kunnen de darm blokkeren. Eet een hond gel, dan is bellen met de dierenarts de juiste stap, met de verpakking of de productgegevens bij de hand.
Bij matten zonder gel vervalt dit risico, ze bestaan uit stof en schuim. Ook hier geldt: honden die manden uit elkaar halen, mogen niet zonder toezicht op een mat liggen, ingeslikt schuim is eveneens een zaak voor de dierenarts. Voor honden die veel kauwen zijn gladde, platte matten zonder vulling de veiligste keuze.
Hoe lang mag een hond op de mat liggen?
Zolang hij wil. Een koelmat voor honden kan een hond niet onderkoelen, omdat de mat geen kou produceert maar alleen lichaamswarmte afvoert. Wordt de plek de hond te koel of, bij gelmatten, te warm, dan staat hij op. Dat is ook de reden waarom de mat op een plek moet liggen die de hond uit vrije wil kan verlaten, niet in een bench of een afgesloten ruimte zonder alternatief.
Beperkingen gelden voor pups, zeer oude honden en honden met weinig vacht, die in huis bij tocht sneller afkoelen. Voor hen ligt de mat beter op de vloer in de woonkamer dan voor de open terrasdeur. En bij honden met tekenen van oververhitting, zoals zwaar hijgen, een glazige blik en wankelen, is de mat geen behandeling: dan gaan schaduw, water, het koelen van poten en buik met lauw water en de weg naar de dierenarts voor.
Koelen in de auto en onderweg
In de auto hoopt de hitte zich op de achterbank sneller op dan in huis, daarom is een koelmat voor honden in de auto een van de zinvolste toepassingen. Een platte mat zonder gel past op de achterbank of in de kofferbak, is niet zwaar en lekt in de zon op de parkeerplaats niet. Gelmatten in een opgewarmde auto zijn daarentegen snel warmer dan de hond zelf.
Onderweg is de mat een aanvulling op de schaduw, geen vervanging. Op het terras van een café ligt de mat in de schaduw onder de tafel, aan het meer op de handdoek onder de parasol. Zet je de hond in de auto op een vaste plek vast, dan leg je de mat in de hondenautostoel voor de achterbank, waarvan het kunstleer bij hitte anders warm aanvoelt.
Welke koelmat past bij je hond: formaat, stof en verzorging
Bij hitte liggen honden languit, niet opgerold. De mat moet dus langer zijn dan de hond van neus tot staartaanzet, plus 10 tot 15 cm. Voor een teckel is 80 cm genoeg, een labrador heeft 100 tot 120 cm nodig, een koelmat XXL van 120 × 95 cm biedt ook een Duitse herder ruimte om languit te liggen. Gewichtsopgaven van fabrikanten zijn een aanknopingspunt, de lichaamslengte is de betere maat.
Bij de stof telt dat de bovenkant glad en koel is en de hoes afneembaar. Een mat die de hele zomer in gebruik is, verzamelt haren, zand en zonnebrandcrème van mensen, en hoort bij 30 °C in de wasmachine te kunnen. Gepolsterde matten liggen comfortabeler dan platte, maar de polstering mag niet isoleren: schuimvlokken onder een dunne koelende stof werken, dik schuim onder pluche niet.
Een echte testwinnaar bestaat niet; de Duitse testorganisatie Stiftung Warentest heeft koelmatten voor honden tot nu toe niet getest, en de resultaten van blogs en webshops zijn gebaseerd op individuele honden. Waar het om draait, is of je eigen hond de mat accepteert. De meeste honden doen dat binnen een paar dagen, als de mat op hun vertrouwde plek ligt.
Veelgestelde vragen
Hoe werkt een koelmat voor honden?
Een koelmat voert de lichaamswarmte van de hond sneller af dan een gewone ondergrond. Gelmatten nemen warmte op in de gel en hebben daarna een pauze nodig, matten zonder gel gebruiken een warmtegeleidende stof die meteen koel aanvoelt en niet hoeft te herstellen. Geen van beide produceert kou.
Is de gel in koelmatten voor honden giftig?
De gel van de meeste matten geldt als niet giftig, maar grotere hoeveelheden kunnen braken en diarree veroorzaken, en restjes folie kunnen de darm blokkeren. Heeft een hond gel gegeten, bel dan de dierenarts. Matten zonder gel van stof en schuim hebben dit risico niet.
Hoe lang mag een hond op een koelmat liggen?
Onbeperkt, zolang de hond de mat uit vrije wil kan verlaten. De mat kan een hond niet onderkoelen, omdat de mat geen kou produceert. Pups, zeer oude honden en honden met weinig vacht moeten niet in de tocht op de mat liggen. Bij oververhitting is de mat geen behandeling, dan moet de hond naar de dierenarts.
Welk formaat koelmat heeft een hond nodig?
De lengte van de hond van neus tot staartaanzet plus 10 tot 15 cm, omdat honden bij hitte languit liggen. Kleine honden tot 60 cm, teckel 80 cm, labrador 100 tot 120 cm. Bij twee honden of heel grote rassen is een koelmat XXL van 120 × 95 cm de passende keuze.
Meer over dit onderwerp
- Hondenbank of hondenmand: welke slaapplek past bij welke hond?
- Hond in de auto vastzetten: hondengordel, bench en regels
Koelmat, drinkfles en alles voor hete dagen vind je in de categorie Zomer met hond.
